Pek çok ülkede son 24 saatte "hayat pahalılığı, geçim sıkıntısı, konut krizi, eğitim koşulları ve kamu hizmetlerine" karşı protesto gösterileri düzenlendi. Fransa'da dün ülke genelinde eğitim koşulları, hayat pahalılığı ve kamu hizmetlerindeki sorunlara karşı başlayan protestolarda bir kişi hayatını kaybetti, yaklaşık bin 800 kişi gözaltına alındı. Ülkede Sarı Yelekliler'in sokağa inmesi bekleniyor. Fransa'daki eylemler başta Avrupa olmak üzere tüm dünyaya yayıldı. İtalya'da göstericilerle polis arasında çatışmalar yaşanırken Portekiz ve İspanya'da konut krizine karşı eylemler düzenlendi. Belçika ve Arnavutluk'ta da protestolar sürerken ABD'de Başkan Donald Trump'ın politikalarına karşı gösteriler yapıldı.
Fransa'da eylül ayında Paris'in düşük gelirli kuzey banliyölerinde öğretmen eksikliği ve yetersiz eğitim koşullarıyla başlayan protestolar; hayat pahalılığı, toplumsal eşitsizlik ve kamu kesintilerine tepki olarak ülke geneline yayıldı.
Dün gerçekleştirilen gösterilere 500 binden fazla kişi katıldı. Başkent Paris başta olmak üzere Lyon, Marsilya, Bordeaux, Rennes, Strasbourg, Grenoble, Nice ve Limoges kentlerinde polis ile göstericiler arasında şiddetli çatışmalar yaşandı.
Paris'teki gösteriler sırasında kalp krizi geçiren bir kişi yaşamını yitirdi. Fransa İçişleri Bakanı Laurent Nuñez, ülke genelinde yaklaşık 1.800 kişinin gözaltına alındığını ve 500’den fazla emniyet görevlisinin yaralandığını duyurdu. Yalnızca Paris'teki gözaltı sayısı 855’e ulaştı.
YAĞMA VE KUNDAKLAMA
Paris'te Cumhuriyet Meydanı çevresindeki Carrefour, Franprix ve Monoprix gibi market zincirleri ile lüks mağazalar maskeli gruplarca yağmalandı.
Limoges kentinde 143 yıllık belediye binası ateşe verilerek kısmen tahrip edildi.
Bordeaux kentinde yaklaşık 100 mağazanın yağmlandığı bildirildi. Carrefour CEO'su Alexandre Bompard, 50 mağazalarının saldırıya uğradığını, 20'sinin yağmalandığını ve zararın tensel olarak tensel boyutta on milyonlarca avroya ulaştığını kaydetti.
Paris'te olayları takip eden Euronews muhabiri Estelle Nilsson-Julien ve kameramanı, maskeli grupların fiziksel saldırısına uğradı.
Cumhuriyet Meydanı'ndaki özgürlük simgesi Marianne heykelinin gözleri siyaha boyandı ve üzerine "2026, Polis Lise Öğrencilerini Sakat Bırakıyor" yazılı sarı yelek giydirildi. Eylemler sırasında Türkiye İşçi Partisi (TİP) bayraklı bir gösterici de dikkat çekti.
Paris Belediye Başkanı Emmanuel Gregoire ve Ekonomi Bakanı Roland Lescure esnafa acil destek sözü verirken, Fransa Başbakanı Sebastien Lecornu olaylardan aşırı sol grupları sorumlu tuttu. Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron’un 18 Ekim Pazar akşamı ulusa seslenmesi bekleniyor.
SARI YELEKLİLER YENİDEN SAHADA
Fransa’da Sarı Yelekliler (Gilets Jaunes) hareketi, kavşak, otoyol gişesi ve akaryakıt istasyonları dahil 1.365 farklı noktada eylemler düzenledi. Sarı Yelekliler’in yarın da sokağa inmesi beklenirken, Genel İş Konfederasyonu (CGT) 5 Kasım için ortak eylem çağrısında bulundu.
AVRUPA VE DÜNYA GENELİNDE SON DURUM
İTALYA'DA SOKAKLAR ALEV ALEV
Milano ve Bologna kentlerinde hayat pahalılığı ve savaş karşıtı gösteriler polisle çatışmaya dönüştü. Polise taş ve barikat ateşiyle karşılık veren gruba tazyikli su ve gazla müdahale edildi. En az 2 polis yaralanırken, aralarında çocukların da olduğu 50 kişi gözaltına alındı. Başbakan Giorgia Meloni, "Kentlerin ateşe verilmesi kabul edilemez" dedi.
PORTEKİZ VE İSPANYA'DA ÇADIRLI EYLEM
2015-2024 yılları arasında konut fiyatlarının %124 arttığı ülkede, Lizbon (Rossio Meydanı) ve Porto’da binlerce kişi sokağa döküldü. Göstericiler meydanlara çadır kurarak geceyi burada geçirdi.
Madrid’de 87 yaşındaki bir kadının %230’luk kira artışı sonrası tahliye edilmesi ülkeyi ayağa kaldırdı. Hükümetin acil konut paketinin parlamentoda reddedilmesi üzerine Başbakan Pedro Sánchez, kasım ayı sonunda erken genel seçime gidileceğini ilan etti.
BELÇİKA-ARNAVUTLUK-TUNUS
Brüksel ve Liege’de eğitim reformları ve kemer sıkma politikaları protesto edildi; polisle çatışmalar yaşandı. Tiran’da öğrenci eylemleri Başbakan Edi Rama’nın istifa talebine dönüştü. Molotof ve taşlı eylemlerde 167 kişi gözaltına alındı, 132 polis yaralandı. Binlerce kişi ekonomik kriz ve siyasi kısıtlamalara karşı Cumhurbaşkanı Kays Said yönetimini protesto etti.
ABD VE HİNDİSTAN'DA SİYASİ GERİLİM
ABD: "No Kings" hareketi önderliğinde Washington, Atlanta ve San Francisco’da Başkan Donald Trump’ın politikalarına ve yaklaşan ara seçimler öncesi demokratik hak kısıtlamalarına karşı kitlesel yürüyüşler yapıldı.
Hindistan: Bengaluru’da seçmen listelerinin incelenmesini protesto eden ve Baş Seçim Komiseri'nin istifasını isteyen 50'ye yakın öğrenci ve aktivist gözaltına alınıp serbest bırakıldı.
Avusturyalı devlet adamı Kont Klemens von Metternich tarafından söylenen "Fransa hapşırdığında, Avrupa nezle olur" sözü, 19. yüzyılda Fransa'da yaşanan siyasi ve toplumsal olayların dalga dalga tüm Avrupa kıtasını nasıl etkilediğini özetleyen tarihi bir aforizmadır.
