Türkiye'de giderek ağırlaşan barınma ve kira krizine karşı kurulan Kiracılar Sendikası, ilk toplantısını İstanbul Bostancı'daki Birleşik Metal-İş Sendikası konferans salonunda düzenledi. Vatandaşların yanı sıra siyasi parti, sendika ve sivil toplum kuruluşu temsilcilerinin katıldığı toplantıda, barınma sorununun bireysel değil sistemsel olduğu vurgulandı.

Toplantının açılış konuşmasını yapan sendikanın kurucu üyelerinden avukat Elif Yücel, işçi mücadelesi ile barınma mücadelesinin birbirinden ayrı düşünülemeyeceğini belirtti. Yücel, "Yüksek kiralar, tahliye baskıları, güvencesiz sözleşmeler ve yaşadığımız mahallelerden uzaklaşmak zorunda kalmamız bugün pek çoğumuzun ortak sorunu. Mesele yalnızca bir ev bulmak değil, emeğimizin karşılığıyla insanca yaşayabilmektir. Barınma sorunu kişisel değil, sistemsel bir sorundur; çözümü de ortak mücadelededir" dedi.

İSTANBUL'DA 800 BİN KONUT BOŞ!

Kurucu üyelerden çevre mühendisi Çağla Aydın, konutun temel bir barınma hakkı olmaktan çıkıp yatırım ve rant aracına dönüştürülmesinin krizi derinleştirdiğini ifade etti. Sorunun konut yetersizliğinden kaynaklanmadığını savunan Aydın, şu ifadeleri kullandı:

"İstanbul Planlama Ajansı verilerine göre kentte 750-800 bin civarında boş konut bulunuyor. Bir sürü insan yaşayacak yer bulamazken yüz binlerce konutun kiraya bile verilmeden boş durması bu eşitsizliği gösteriyor. Konutun bir yatırım aracı olmaktan çıkarılması, ikiden ve üçten fazla konutu olanlara özel yaptırımlar uygulanması gerekiyor."

KİRACI ORANI YÜZDE 28'E YÜKSELDİ

Şehir plancısı Fatma Eryıldız ise kiracıların yaşadığı ekonomik çıkmazı istatistiklerle ortaya koydu.

Türkiye'de kiracı oranının yüzde 28'e yükseldiğini belirten Eryıldız, "2019'da 1 asgari ücretle ödenebilen bir kira, bugün 1.7 asgari ücrete denk geliyor. İstanbul'da ortalama kira 50 bin liraya ulaşırken, asgari ücret 28 bin lira seviyesinde." ifadesini kullandı.

"Avrupa standartlarında gelirin yüzde 40'ından fazlasının kiraya gitmesi 'taşınamayacak yük' olarak tanımlanıyor. Türkiye'de 9 milyon kiracı hane gelirinin yüzde 40'ından fazlasını kiraya veriyor; eğitimden, sağlıktan ve gıdadan kısıyor." diyen Eryıldız, "İstanbul genelinde yıllık kira artışları enflasyonun çok üzerinde. Bağcılar'da yüzde 77, Fatih ve Zeytinburnu'nda yüzde 71'e varan yıllık artışlar yaşanıyor. Ülkedeki kiracıların yüzde 20'si evini ısıtamıyor, yüzde 40'ı tadilat yaptıramıyor." ifadelerini kullandı.

Sendikanın yol haritasını anlatan şehir plancısı Bilge Avcı, "Ülkede yeterince sınıf yokmuş gibi kiracı ve ev sahibi diye iki yeni sınıf yaratılıyor. Evsiz insanlar ve insansız evler aynı kentte yan yana duruyor" dedi.

Neden dernek yerine sendika kurduklarını açıklayan Avcı, "Dernekler hizmet sunar veya dayanışma yürütür. Sendika ise tek tek güçsüz olanların toplu halde güçlü olmasını sağlar ve masaya oturma gücü verir. Kiralık sosyal konutların artırılması, boş konutların değerlendirilmesi, çoklu konut sahiplerinin kademeli vergilendirilmesi ve turistik kiralamaların kısıtlanması için mücadele edeceğiz" diye konuştu.

"MAAŞIMIZIN YÜZDE 80'İ KİRAYA GİDİYOR"

Toplantıya katılan kiracılar da yaşadıkları barınma krizini anlattı. 10 yıl önce 1 asgari ücret olan kirasının bugün 3 asgari ücrete dayandığını söyleyen Süha Fazlı, devletin piyasaya müdahale etmesi gerektiğini belirtirken; işten çıkarıldığını söyleyen Nursenem Dikmen, eşinin geliri olmasa sokakta kalacaklarını ve sendikanın kendilerine yalnız olmadıklarını hissettirdiğini ifade etti.

KAYNAKANKA